Có kiểu lỗi pin rất khó chịu: máy báo còn bốn mươi phần trăm, bạn đang làm việc thì màn hình tắt phụt. Cắm sạc lên thì phần trăm nhảy lung tung. Người dùng thường nghĩ máy hỏng nặng, nhưng thật ra có hai khả năng khác nhau: đồng hồ đo pin bị lệch, hoặc pin đã chai thật.
Hai khả năng cần cách xử lý khác nhau, và bài này giúp bạn phân biệt chúng trước khi tốn tiền thay pin.
Bước 1Đọc báo cáo pin của Windows
Việc đầu tiên là xem pin thực sự còn bao nhiêu dung lượng. Bạn mở dòng lệnh và chạy lệnh tạo báo cáo pin, kết quả là một tệp bạn mở bằng trình duyệt.
powercfg /batteryreportTrong báo cáo, bạn so hai dòng: dung lượng thiết kế và dung lượng sạc đầy hiện tại. Nếu dung lượng hiện tại còn trên tám mươi phần trăm so với thiết kế, pin còn tốt và vấn đề nằm ở đồng hồ đo. Nếu thấp hơn sáu mươi phần trăm, pin đã chai nhiều.
Một bài trên laptopspot.vn giải thích chu kỳ sạc ảnh hưởng đến sức khỏe pin thế nào, giúp bạn đọc đúng các con số trong báo cáo.
Đọc cách chu kỳ sạc quyết định sức khỏe pin laptop để hiểu vì sao pin đã dùng nhiều chu kỳ thường tụt dung lượng.
Bước 2Hiệu chuẩn lại đồng hồ pin
Pin có một chip đo nhỏ, nó ước lượng dung lượng còn lại dựa trên các lần sạc và xả trước đó. Nếu bạn thường xuyên cắm sạc, không bao giờ xả sâu, chip này có thể ước lượng sai, và đó là lý do phần trăm nhảy bất thường.
Cách hiệu chuẩn là cho pin xả gần cạn, rồi sạc đầy một lần liên tục. Bạn sạc lên một trăm phần trăm, rút sạc và dùng máy cho đến khi pin gần cạn, khoảng năm phần trăm, rồi cắm sạc và để sạc đầy mà không dùng máy nặng. Quá trình này giúp chip đo học lại dải dung lượng thật.
Đừng xả cạn về không thường xuyên, vì xả sâu nhiều lần làm giảm tuổi thọ pin. Hiệu chuẩn chỉ nên làm vài tháng một lần, khi thấy phần trăm bất thường.
| Hiện tượng | Nguyên nhân thường gặp | Cách kiểm | Việc nên làm |
|---|---|---|---|
| Báo 30% rồi tắt ngay | Đồng hồ pin lệch | Báo cáo pin còn tốt | Hiệu chuẩn lại pin |
| Phần trăm tụt nhanh khi chạy nặng | Pin chai, dung lượng thật thấp | So dung lượng hiện tại và thiết kế | Cân nhắc thay pin |
| Phần trăm nhảy vọt khi cắm sạc | Chip đo hoặc cáp sạc lỗi | Thử củ sạc khác | Cập nhật BIOS, thử hiệu chuẩn |
| Máy sập khi pin còn nhiều | Pin yếu nên không cấp đủ dòng | Thử chạy nhẹ có cắm sạc | Thay pin |
Bước 3Nhận biết pin chai thật sự
Khi dung lượng sạc đầy thấp hơn sáu mươi phần trăm thiết kế, hoặc máy sập khi chạy nặng dù báo còn nhiều, đó là dấu hiệu pin yếu. Pin lithium chai dần theo thời gian, khoảng bốn trăm đến tám trăm chu kỳ tùy chất lượng.
Bài viết trên laptopspot.vn hướng dẫn khi nào nên thay pin, và cách tránh bị sập nguồn bất ngờ giữa lúc làm việc.
Đọc dấu hiệu để biết khi nào nên thay pin laptop nếu báo cáo của bạn cho thấy dung lượng đã tụt thấp.
Nếu thấy thân máy phồng lên hoặc bàn di chuột bị nhô, hãy ngưng sạc ngay. Pin phồng là hiện tượng nguy hiểm và cần thay ngay bằng pin chính hãng.
Bước 4Loại trừ lỗi phần mềm và nguồn
Có trường hợp pin tốt nhưng phần trăm vẫn lệch vì driver pin hoặc BIOS có lỗi. Bạn cập nhật BIOS và driver quản lý nguồn từ trang của hãng, rồi khởi động lại. Nếu hãng có phần mềm tiện ích pin, bạn kiểm xem nó có tính năng giới hạn mức sạc đang bật không, vì tính năng này đôi khi làm người dùng hiểu nhầm.
Trường hợp pin dừng sạc ở sáu mươi hoặc tám mươi phần trăm là khác với chuyện pin tụt đột ngột, và có bài hướng dẫn riêng trong cùng chuyên mục này.
Đọc cách kiểm khi pin dừng ở 60 đến 80 phần trăm không sạc thêm để loại trừ trường hợp giới hạn mức sạc đang bật.
Đối với cách giữ pin bền hơn về sau, sổ tay mẹo cùng hệ thống có ba điều chỉnh sạc cho người làm văn phòng.
Bước 5Khi nào nên mang đi thay
Nếu đã hiệu chuẩn, cập nhật, thử củ sạc khác mà máy vẫn tắt ngang, đến lúc thay pin. Với máy có pin tháo rời, việc này đơn giản. Với máy có pin gắn liền, bạn nên nhờ trung tâm hoặc thợ có kinh nghiệm, vì mở máy và tháo pin có nguy cơ làm hỏng linh kiện khác.
Trước khi thay, bạn sao lưu dữ liệu, vì có ca sập nguồn đột ngột làm hỏng hệ thống tệp. Pin chính hãng hoặc pin loại tốt đáng đầu tư hơn pin trôi nổi, vì pin kém chất lượng là nguồn rủi ro cháy nổ.
Danh sách kiểm theo thứ tự
- Xuất báo cáo pin, so dung lượng hiện tại với dung lượng thiết kế.
- Nếu pin còn trên tám mươi phần trăm, hiệu chuẩn lại đồng hồ pin.
- Nếu pin dưới sáu mươi phần trăm, lên kế hoạch thay pin.
- Cập nhật BIOS và driver quản lý nguồn.
- Thử củ sạc khác để loại trừ lỗi sạc.
- Kiểm xem giới hạn mức sạc trong phần mềm của hãng có bật không.
- Ngừng sạc ngay nếu thấy thân máy phồng lên.
Phần lớn ca phần trăm nhảy lung tung được giải quyết bằng hiệu chuẩn. Nếu pin thật sự đã chai, thay pin vẫn rẻ hơn nhiều so với đổi máy và giúp kéo dài tuổi thọ chiếc laptop thêm vài năm.